Ο Ντόναλντ Τραμπ ανέτρεψε δεκαετίες εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ, εισάγοντας ένα ευρύ φάσμα δασμών που απειλούν να διαταράξουν το διεθνές εμπόριο. Ο Guardian, επιχειρεί να συνοψίσει τα πέντε βασικά σημεία των ανακοινώσεων του αμερικανού προέδρου.
Οι χώρες σε όλο τον κόσμο επιχειρούν να αποκρυσταλλώσουν τον νέο τρόπο επιχειρηματικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ, αφού ο Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε προσαρμοσμένους δασμούς που φαίνεται ότι θα πυροδοτήσουν έναν παγκόσμιο εμπορικό πόλεμο.
Ο Τραμπ έχει καταστήσει σαφείς τους στόχους που θέλει να επιτύχει μέσω των δασμών: Να φέρει την παραγωγή πίσω στις ΗΠΑ, να απαντήσει στις άδικες εμπορικές πολιτικές άλλων χωρών, να αυξήσει τα φορολογικά έσοδα και να δώσει κίνητρα για την καταστολή της μετανάστευσης και της διακίνησης ναρκωτικών.
Ωστόσο, η ΕΕ και η Κίνα έχουν υποσχεθεί αντίμετρα, ενώ η Νότια Κορέα έχει υποσχεθεί «ολοκληρωτική» απάντηση. Η ζημία που προκαλείται σε πολιτικό επίπεδο με συμμάχους όπως το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί επίσης να έχει το δικό της κόστος, καθώς δισεκατομμύρια σβήνουν από την οικονομική ανάπτυξη.
Ακολουθούν ορισμένα πρώτα σημεία που πρέπει να σημειωθούν στον απόηχο της εκτεταμένης ανακοίνωσης της Τετάρτης:
1. Οι επιχειρήσεις προετοιμάζονται για το τι σημαίνει «Ημέρα Απελευθέρωσης»
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ πούλησε την ιδέα των παγκόσμιων δασμών με πανηγυρικό αέρα, πραγματοποιώντας την προεκλογική του υπόσχεση να απελευθερώσει το έθνος από τις υψηλότερες τιμές. Ο πρόεδρος υποστήριξε ότι «οι τιμές έχουν πέσει κατά πολύ» από τότε που επέστρεψε στην εξουσία, αλλά όποιος έχει επισκεφθεί ένα σούπερ μάρκετ στις ΗΠΑ, αυτό το διάστημα μπορεί να αισθάνεται διαφορετικά.
Αλλά και οι αμερικανικές επιχειρήσεις ανησυχούν για τις ευρύτερες επιπτώσεις αυτής της κίνησης: Το υψηλότερο κόστος, προειδοποιούν, θα μετακυλιστεί στους πελάτες τους. «Αυτό που έχουμε ακούσει από επιχειρήσεις όλων των μεγεθών, σε όλους τους κλάδους, από όλη τη χώρα είναι ότι αυτοί οι ευρείς δασμοί είναι μια αύξηση της φορολογίας που θα αυξήσει τις τιμές για τους Αμερικανούς καταναλωτές και θα βλάψει την οικονομία», δήλωσε ο Νιλ Μπράντλεϊ, στέλεχος του Εμπορικού Επιμελητηρίου των ΗΠΑ.
2. Ο κινεζικός σύνδεσμος
Η Κίνα έχει πληγεί ιδιαίτερα σκληρά από τους νέους δασμούς, οι οποίοι αυξάνουν τη συνολική επιβάρυνση των κινεζικών εισαγωγών σε πάνω από 50%, καθώς και από τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας που αντιμετωπίζουν προβλήματα, συμπεριλαμβανομένης της εμπόλεμης και σεισμόπληκτης Μιανμάρ.
Μια θεωρία που διατυπώνεται είναι ότι στο στόχαστρο μπαίνουν χώρες που συνδέονται με σημαντικές κινεζικές επενδύσεις. Ο Δρ Siwage Dharma Negara, ανώτερος συνεργάτης του Ινστιτούτου ISEAS-Yusof Ishak στη Σιγκαπούρη, εκτιμά ότι «η κυβέρνηση (σ. μτφ. του Tραμπ) πιστεύει ότι με τη στοχοποίηση αυτών των χωρών μπορεί να στοχεύσει τις κινεζικές επενδύσεις σε χώρες όπως η Καμπότζη, το Λάος, η Μιανμάρ, η Ινδονησία. Στοχοποιώντας τα προϊόντα τους ίσως επηρεάσει τις κινεζικές εξαγωγές και την οικονομία».
«Ο πραγματικός στόχος είναι η Κίνα, αλλά ο πραγματικός αντίκτυπος σε αυτές τις χώρες θα είναι αρκετά σημαντικός, επειδή οι επενδύσεις αυτές δημιουργούν θέσεις εργασίας και έσοδα από τις εξαγωγές» ανέφερε.
Οι δασμοί έρχονται καθώς πολλές χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας ήδη αντιμετωπίζουν τις επιπτώσεις από τις περικοπές στην USAid, η οποία παρέχει ανθρωπιστική βοήθεια σε μια περιοχή ευάλωτη σε φυσικές καταστροφές.
Οι βασικοί εμπορικοί εταίροι Καναδάς και Μεξικό γλίτωσαν – Αλλά θα νιώσουν τον αντίκτυπο
Ο Καναδάς και το Μεξικό έχουν εξαιρεθεί από τον τελευταίο γύρο δασμών, αλλά, όπως υπενθύμισαν ο πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ και οι επιχειρηματίες, οι δασμοί 25% στον καναδικό χάλυβα και το αλουμίνιο, καθώς και στα αυτοκίνητα, τέθηκαν σε ισχύ λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση της Τετάρτης.
Ο Κάρνεϊ προειδοποίησε ότι ενώ ο Τραμπ διατήρησε βασικά στοιχεία της διμερούς σχέσης, οι παγκόσμιοι δασμοί που ανακοινώθηκαν νωρίτερα μέσα στην ημέρα «αλλάζουν θεμελιωδώς το διεθνές εμπορικό σύστημα».
Οι δύο χώρες έχουν πληγεί από τους δασμούς 25% που είχαν κηρυχθεί προηγουμένως σε πολλά αγαθά για θέματα ελέγχου των συνόρων και διακίνησης φαιντανύλης, ανέφερε ο Λευκός Οίκος σε ενημερωτικό δελτίο.
Η πρόεδρος του Μεξικού Κλαούντια Σεϊνμπάουμ δήλωσε την Τετάρτη ότι η χώρα της δεν θα επιδιώξει πολιτική «οφθαλμός κατά οφθαλμού», αλλά θα ανακοινώσει ένα «ολοκληρωμένο πρόγραμμα» την Πέμπτη.
4. Όλο αυτό είναι ένα μεγάλο στοίχημα
Ο ίδιος ο Τραμπ εμφανίζεται προετοιμασμένος ότι η ανακοίνωση θα προκαλέσει πολλές αναταράξεις στις αγορές σε όλο τον κόσμο, λέγοντας πρόσφατα: «Υπάρχει μια μεταβατική περίοδος, διότι αυτό που κάνουμε είναι πολύ μεγάλο». Οι καθολικοί δασμοί τίθενται σε ισχύ στις 5 Απριλίου και οι αμοιβαίοι στις 9 Απριλίου, οπότε οι χώρες σε όλο τον κόσμο έχουν πλέον ένα πολύ μικρό χρονικό διάστημα για να επιλέξουν την πορεία τους. Ορισμένες μπορεί να προσπαθήσουν να συνάψουν συμφωνία με τον Τραμπ, άλλες μπορεί να απαντήσουν με ανταποδοτικούς δασμούς, αλλά ένα συνεχές θέμα θα είναι η αβεβαιότητα.
5. Απολύτως κανένα μέρος δεν μένει στο απυρόβλητο
Το νησί Heard και τα νησιά McDonald είναι μερικά από τα πιο απομακρυσμένα μέρη στη Γη, που κατοικούνται μόνο από είδη άγριας ζωής, ωστόσο συγκαταλέγονται στα «εξωτερικά εδάφη» της Αυστραλίας που απαριθμούνται ξεχωριστά για δασμό 10%.
Το νησί Νόρφολκ, το οποίο βρίσκεται ακριβώς στην ανατολική ακτή της Αυστραλίας, επιβαρύνθηκε με δασμό 29% – ή 19 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα από την υπόλοιπη Αυστραλία, γεγονός που ώθησε τον πρωθυπουργό της Αυστραλίας, Άντονι Αλμπανέζε, να δηλώσει την Πέμπτη: «Δεν είμαι απόλυτα βέβαιος ότι το Νόρφολκ Άιλαντ, σε σχέση με αυτό, είναι εμπορικός ανταγωνιστής της γιγαντιαίας οικονομίας των Ηνωμένων Πολιτειών, αλλά αυτό δείχνει και παραδειγματίζει το γεγονός ότι πουθενά στη γη δεν είναι ασφαλές από τους δασμούς».
