Έναν διαστημικό σταθμό με τεχνητή βαρύτητα, όπου οι κοσμοναύτες θα μπορούν να ζουν και να εργάζονται χωρίς να αιωρούνται, σχεδιάζει η Ρωσία.
Σύμφωνα με τη βρετανική εφημερίδα «The Telegraph», η ρωσική κρατική εταιρεία πυραύλων Energia υπέβαλε σχέδια για μια διαστημική βάση που θα περιστρέφεται πέντε φορές το λεπτό, δημιουργώντας φυγόκεντρη δύναμη που θα μιμείται στο 50% της βαρύτητας της Γης.
Σήμερα, οι αστροναύτες που βρίσκονται σε τροχιά, όπως και στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS), βιώνουν μικροβαρύτητα και αιωρούνται, επειδή το αεροσκάφος βρίσκεται σε συνεχή ελεύθερη πτώση γύρω από τη Γη.
Ωστόσο, η διαβίωση σε χαμηλή βαρύτητα έχει σοβαρές συνέπειες για την υγεία, προκαλώντας απώλεια οστών και μυών, καρδιακή αποσυμπίεση, αλλαγές στο ανοσοποιητικό σύστημα, καθώς και προβλήματα όρασης και γνωστικής λειτουργίας.
Οι διαστημικές υπηρεσίες έχουν ασχοληθεί με την ιδέα της τεχνητής βαρύτητας για δεκαετίες, προσπαθώντας να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα υγείας, αλλά μέχρι τώρα παρέμενε στο χώρο της επιστημονικής φαντασίας. Παρόμοιος σταθμός εμφανίζεται και στην ταινία «2001: Η Οδύσσεια του Διαστήματος».
Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ρωσικής Ομοσπονδίας, αναφέρει ότι «ο στόχος της προτεινόμενης εφεύρεσης είναι η βελτίωση του σχεδιασμού ενός διαστημικού συστήματος με τεχνητή βαρύτητα, προκειμένου να αυξηθεί η ασφάλεια για το πλήρωμα».
Το σχέδιο του ρωσικού σταθμού
Ένας διαστημικός σταθμός με τεχνητή βαρύτητα
Ο σχεδιασμός – που θυμίζει ηλεκτρικό ανεμιστήρα – περιλαμβάνει ένα κεντρικό περιστρεφόμενο τμήμα συνδεδεμένο με «βραχίονες» που περιστρέφονται, δημιουργώντας δύναμη που θα κρατά τους επιβάτες στο πάτωμα.
Οι βραχίονες θα είναι περίπου 40 μέτρα, ώστε να δημιουργείται η κατάλληλη ακτίνα περιστροφής για τη σωστή φυγόκεντρη δύναμη.
«Το διαστημικό σύστημα με τεχνητή βαρύτητα περιλαμβάνει ένα αξονικό τμήμα με στατικά και περιστρεφόμενα μέρη, συνδεδεμένο μέσω ερμητικά κλειστού ευέλικτου συνδέσμου, καθώς και κατοικήσιμα τμήματα, εξοπλισμό περιστροφής και πηγές ενέργειας», αναφέρει η πατέντα.
Η επιφάνεια της Σελήνης έχει περίπου το ένα έκτο της βαρύτητας της Γης, οπότε η επίδραση της τεχνητής βαρύτητας θα είναι σημαντικά ισχυρότερη εκεί, επιτρέποντας στους αστροναύτες να περπατούν και να εργάζονται χωρίς να αιωρούνται, αν και θα νιώθουν ελαφρύτεροι από ότι στη Γη.
Η συναρμολόγηση του σταθμού θα απαιτήσει πολλαπλές εκτοξεύσεις και συναρμολόγηση σε τροχιά.
Ο σταθμός έχει σχεδιαστεί για να χτίζεται από το εσωτερικό του προς τα έξω, με επιπλέον θάλαμους διαβίωσης να προστίθενται στους βραχίονες ανάλογα με τις ανάγκες των αστροναυτών.
Ωστόσο, η προσάρτηση τμημάτων σε ένα περιστρεφόμενο σταθμό θα είναι δύσκολη.
Το «τέλος» του ISS
Καθώς ο ISS πλησιάζει στο τέλος της ζωής του, με την απόσυρση να αναμένεται το 2030, πολλές χώρες και εμπορικές ομάδες ήδη σχεδιάζουν εναλλακτικές λύσεις.
Η ρωσική διαστημική υπηρεσία Roscosmos εργάζεται πάνω στον Ρωσικό Τροχιακό Διαστημικό Σταθμό (ROSS) ενώ υπάρχουν πληροφορίες ότι σχεδιάζει να αποσπάσει και να επαναχρησιμοποιήσει κάποια τμήματα του ISS, καθώς το υπόλοιπο πιθανότατα θα καταστραφεί στην ατμόσφαιρα της Γης.
Η NASA και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος (ESA) θα ξεκινήσουν σύντομα την κατασκευή του Lunar Gateway, που θα περιστρέφεται γύρω από τη Σελήνη και θα λειτουργεί ως «σκαλοπάτι» για την επιφάνειά της.

O Διεθνής Διαστημικός Σταθμός (ISS)
(NASA via AP, File)
Η εξέλιξη των διαστημικών σταθμών
Η ιδέα ενός δακτυλιοειδούς περιστρεφόμενου σταθμού διατυπώθηκε για πρώτη φορά από τον Ρώσο επιστήμονα πυραύλων Κωνσταντίν Τσιόλκοφσκι και αργότερα υποστηρίχθηκε ξανά από τον γερμανοαμερικανό πρωτοπόρο του διαστήματος Βέρνερ φον Μπράουν.
Το 1975, η NASA και το Πανεπιστήμιο Στάνφορντ πρότειναν επίσης έναν περιστρεφόμενο διαστημικό σταθμό, γνωστό ως Stanford Torus, με διάμετρο μεγαλύτερη του ενός μιλίου και δυνατότητα φιλοξενίας 10.000 κατοίκων.
Το 2011 η NASA ξεκίνησε επίσης τη δημιουργία του περιστρεφόμενου διαστημικού σταθμού Nautilus-X, αλλά το έργο ακυρώθηκε λόγω περιορισμών στον προϋπολογισμό.
Ο ρωσικός σχεδιασμός μοιάζει με αυτόν της αμερικανικής start-up Vast, που επίσης σχεδιάζει περιστρεφόμενο σύστημα με δακτύλιο και ακτίνες, με την ονομασία Haven.
Η εταιρεία εκτόξευσε ένα μικρό σκάφος τον Νοέμβριο με δοκιμαστικά μηχανήματα και ελπίζει να ξεκινήσει την εκτόξευση τμημάτων το 2026, αν και δεν είναι βέβαιο αν η ιδέα θα λειτουργήσει στην πράξη.
