Τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο συμφώνησαν την Τετάρτη το βράδυ να απαγορεύσουν στην ΕΕ τις υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης που επιτρέπουν να «ξεγυμνώνονται» πρόσωπα χωρίς τη συγκατάθεσή τους.
Η πρωτοβουλία αυτή ακολουθεί κυρίως την εισαγωγή πριν από μερικούς μήνες μιας λειτουργίας στο Grok, τον βοηθό τεχνητής νοημοσύνης της εταιρείας xAI του Ίλον Μασκ, που επιτρέπει στους χρήστες να του ζητούν να δημιουργεί ψευδείς εικόνες (deepfakes) γυμνών ενηλίκων και παιδιών που προέρχονται από πραγματικές εικόνες και δεν έχουν τη συγκατάθεση των εικονιζόμενων.
Το ζήτημα αυτό είχε προκαλέσει σάλο σε πολλές χώρες και την έναρξη μιας έρευνας στην ΕΕ. Προχθές, Τρίτη, η ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι κατήγγειλε ψευδείς φωτογραφίες της δημιουργημένες από την τεχνητή νοημοσύνη, χαρακτηρίζοντας αυτά τα deepfakes «επικίνδυνο εργαλείο».
Η νέα απαγόρευση
Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η νέα ευρωπαϊκή απαγόρευση αφορά τα συστήματα που επιτρέπουν να δημιουργηθούν εικόνες, βίντεο και ήχοι με παιδοπορνογραφικό χαρακτήρα ή που αναπαριστούν απόκρυφα μέρη ενός αναγνωρίσιμου προσώπου ή το εμφανίζουν να συμμετέχει σε σεξουαλικές δραστηριότητες, χωρίς τη συγκατάθεσή του.
Ο νέος κανονισμός θα εφαρμοσθεί από τις 2 Δεκεμβρίου 2026. Την ημερομηνία αυτή, τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης θα πρέπει συνεπώς να έχουν εφοδιασθεί με μέτρα ασφαλείας που να τα εμποδίζουν να δημιουργούν τέτοια περιεχόμενα.
Το μέτρο αυτό υιοθετήθηκε στο πλαίσιο μιας αναθεώρησης της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για την τεχνητή νοημοσύνη (AI Act), ενός πρωτοποριακού νόμου που υιοθετήθηκε επισήμως πριν από δύο χρόνια.
Αναβολή ισχύος κανόνων
Με την ευκαιρία αυτή, οι 27 και οι ευρωβουλευτές αποδέχθηκαν επίσης, όπως πρότεινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, να αναβάλουν την έναρξη της ισχύος νέων κανόνων με στόχο την πλασίωση της δραστηριότητας των λεγόμενων συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης υψηλού κινδύνου, δηλαδή αυτών που λειτουργούν στους ευαίσθητους τομείς της ασφάλειας, της υγείας ή ακόμα των θεμελιωδών δικαιωμάτων.
Οι κανόνες αυτοί επρόκειτο να τεθούν σε ισχύ τον Αύγουστο, όμως η Επιτροπή θέλησε να δώσει περισσότερο χρόνο στις επιχειρήσεις για να προσαρμοσθούν σ’ αυτό το πρωτοφανές πλαίσιο.
Τροποποίηση
Η κύρια τροποποίηση, που επήλθε στο σχέδιο της Επιτροπής από τα κράτη μέλη και τους ευρωβουλευτές, ήταν η υιοθέτηση καθορισμένων ημερομηνιών γι’ αυτή την αναβολή, ενώ οι Βρυξέλλες είχαν προτείνει ένα πιο χαλαρό χρονοδιάγραμμα.
Οι ημερομηνίες αυτές είναι η 2α Δεκεμβρίου 2027 για τα «αυτόνομα» συστήματα υψηλών κινδύνων και η 2α Αυγούστου 2028 γι’ αυτά που είναι ενσωματωμένα σε άλλα προγράμματα ή προϊόντα.
Η συμφωνία συνήφθη ενώ οι φόβοι για τους κινδύνους που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη έχουν αναζωπυρωθεί τις τελευταίες εβδομάδες στην ΕΕ από το Mythos, το νέο μοντέλο της αμερικανικής νεοφυούς εταιρείας Anthropic, οι υποτιθέμενες ικανότητες του οποίου στο ζήτημα της κυβερνοασφάλειας τροφοδοτούν ανησυχίες.
