Η απόφαση της Αλβανίας να απαγορεύσει το TikTok για έναν χρόνο, θα διερευνηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), καθώς η χώρα ευελπιστεί να ενταχθεί στην ευρωπαϊκή οικογένεια.
Ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα ανακοίνωσε στα τέλη Δεκεμβρίου ότι θα μπλοκάρει το TikTok για ένα χρόνο μετά την δολοφονία ενός 14χρονου εφήβου στα Τίρανα. Μετά την θανατηφόρα επίθεση με μαχαίρι, πολλοί νέοι μέσω βίντεο στο TikTok υποστήριξαν το έγκλημα.
Η απόφαση βασίζεται σε ένα «πολύ ανησυχητικό μοτίβο» που υπάρχει στο TikTok, δήλωσε ο Ράμα στο Politico, σημειώνοντας πως ανταποκρίνεται στις αυξανόμενες ανησυχίες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης επηρεάζουν την ψυχική υγεία και την ασφάλεια των νέων.
Αλλά η επερχόμενη απαγόρευση έχει προκαλέσει αντιδράσεις από τους πολιτικούς της αντιπολίτευσης και στους παρατηρητές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. «Πρόκειται για μια καθαρή εκλογική πράξη και κατάχρηση εξουσίας για την καταστολή της ελευθερίας του λόγου στην Αλβανία», δήλωσε η βουλευτής της αλβανικής αντιπολίτευσης, Ίνα Ζούπα.
Ο Ρουσλάν Στεφανοβλάν, διευθυντής προγράμματος στο Κέντρο για τη Μελέτη της Δημοκρατίας που εδρεύει στη Σόφια, δήλωσε ότι η ενοχοποίηση του TikTok για την τραγωδία «είναι μια τυπική λαϊκιστική κίνηση».
Η έλλειψη της δέουσας διαδικασίας ή αδιάσειστων αποδεικτικών στοιχείων που να στηρίζουν τη σχεδιαζόμενη απαγόρευση είναι εμβληματική της συστημικής διαφθοράς και των θεσμικών αδυναμιών της χώρας, σημείωσε ο ίδιος.
Εκπρόσωπος του TikTok δήλωσε ότι δεν βρήκε «καμία απόδειξη ότι ο δράστης ή το θύμα είχαν λογαριασμούς στο TikTok και πολλές αναφορές επιβεβαίωσαν ότι τα βίντεο που οδήγησαν σε αυτά τα περιστατικά αναρτήθηκαν σε άλλη πλατφόρμα και όχι στο TikTok».
Η αντίδραση των Βρυξελλών
Η σχεδιαζόμενη απαγόρευση του TikTok είναι πιθανό να προσελκύσει τον έλεγχο των Βρυξελλών, καθώς αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης αξιολογούν κατά πόσο ακολουθεί η Αλβανία τα πρότυπα της ΕΕ για το κράτος δικαίου και τις θεμελιώδεις ελευθερίες.
Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ανέφερε σε δήλωσή του ότι το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ «έλαβε γνώση» του σχεδίου της Αλβανίας να αποκλείσει το TikTok και το χαρακτήρισε «κυρίαρχη απόφαση».
Όπως τονίζεται στην ανακοίνωση: «Στην ΕΕ οποιαδήποτε απαγόρευση ψηφιακών υπηρεσιών μπορεί να θεωρηθεί ως έσχατη λύση και σε σχέση με την παραβίαση των υποχρεώσεων διαφάνειας και λογοδοσίας του νόμου και όχι ως απάντηση σε μεμονωμένα ζητήματα και κομμάτια διαδικτυακού περιεχομένου».
Η ΕΕ διεξάγει τη δική της έρευνα βάσει του νόμου για τις ψηφιακές υπηρεσίες, «μεταξύ άλλων σε σχέση με την αξιολόγηση και τον μετριασμό του κινδύνου για τη σωματική και ψυχική ευημερία των χρηστών», πρόσθεσε ο εκπρόσωπος.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αξιολογεί επί του παρόντος το κράτος δικαίου και τα πολιτικά δικαιώματα στην Αλβανία ενόψει της ένταξής της στην ΕΕ – έναν από τους μεγαλύτερους πολιτικούς στόχους του Ράμα.
Η Αλβανία είναι υποψήφια χώρα για ένταξη στην ΕΕ από το 2014 και άνοιξε επίσημα τη διαδικασία ένταξής της το 2022, με τον πρώτο γύρο διαπραγματεύσεων να πραγματοποιείται τον περασμένο Οκτώβριο. Ο Ράμα στοχεύει στην πλήρη ένταξη στην ΕΕ έως το 2030.
Ο Αλβανός πρωθυπουργός επέμεινε ότι η απαγόρευση του TikTok δεν προκλήθηκε από ένα «μεμονωμένο περιστατικό» αλλά ήταν ευθυγραμμισμένη με αυτό που ήθελε η συντριπτική πλειοψηφία των γονέων και αποτελούσε μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου για να γίνουν τα σχολεία ασφαλέστερα, το οποίο αναπτύχθηκε από κοινού με τους εκπαιδευτικούς και τους γονείς.
