Η σημερινή Ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου έχει καθιερωθεί ως γιορτή του έρωτα, του ρομαντισμού και της αφοσίωσης. Ωστόσο, οι ρίζες αυτής της σύγχρονης γιορτής είναι στην πραγματικότητα σκοτεινές, αιματηρές και κάπως μπερδεμένες.
Παρότι η ακριβής προέλευση της γιορτής δεν έχει προσδιοριστεί με βεβαιότητα, ένα σημείο εκκίνησης είναι η αρχαία Ρώμη, αναφέρει το NPR. Εκεί, από τις 13 έως τις 15 Φεβρουαρίου, οι Ρωμαίοι γιόρταζαν τα Λουπερκάλια, μια εορτή που συνδύαζε τελετουργίες γονιμότητας και βίαια έθιμα. Κατά τη διάρκειά της, άνδρες θυσίαζαν μια κατσίκα και έναν σκύλο και στη συνέχεια χρησιμοποιούσαν τα δέρματα των ζώων για να μαστιγώνουν γυναίκες. Σύμφωνα με τις πεποιθήσεις της εποχής, η πρακτική αυτή θεωρούνταν ότι ενίσχυε τη γονιμότητα. Οι συμμετέχοντες συχνά βρίσκονταν σε κατάσταση μέθης, ενώ οι γυναίκες σχημάτιζαν ουρές για να δεχθούν τα χτυπήματα, πιστεύοντας ότι έτσι θα αυξάνονταν οι πιθανότητες τεκνοποίησης.
«Λουπερκάλια» (περ. 1635), πίνακας που Αντρέα Καμασέι που βρίσκεται στο Μουσείο του Πράδο στη Μαδρίτη
Museo del Prado
Η εορτή περιλάμβανε επίσης ένα είδος λοταρίας για την εύρεση συντρόφου: νεαροί άνδρες τραβούσαν από ένα δοχείο ονόματα γυναικών και τα ζευγάρια παρέμεναν μαζί για τη διάρκεια των εορτασμών ή και περισσότερο, αν η σχέση εξελισσόταν.
Οι εκτελέσεις δύο Βαλεντίνων
Οι αρχαίοι Ρωμαίοι μπορεί επίσης να είναι υπεύθυνοι για το όνομα της σύγχρονης γιορτής του έρωτα. Ο αυτοκράτορας Κλαύδιος Β΄ φέρεται να εκτέλεσε δύο άνδρες με το όνομα Βαλεντίνος στις 14 Φεβρουαρίου διαφορετικών ετών, τον 3ο αιώνα μ.Χ. Η Καθολική Εκκλησία τίμησε αργότερα το μαρτύριό τους καθιερώνοντας τη γιορτή του Αγίου Βαλεντίνου.
«Το μαρτύριο του αγίου Βαλεντίνου», από χειρόγραφο του 1400
Bibliotheque nationale de France
Κατά τον 5ο αιώνα, ο πάπας Γελάσιος Α΄ μπέρδεψε τα πράγματα, συνδυάζοντας την Ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου με τα Λουπερκάλια για να εξαλείψει τα παγανιστικά τελετουργικά. Η νέα εκδοχή της γιορτής ήταν περισσότερο μια εξημερωμένη, θεατρική αναπαράσταση των παλαιών τελετουργιών, διατηρώντας ωστόσο τον συμβολισμό της γονιμότητας και της αγάπης.
Την ίδια περίπου εποχή, οι Νορμανδοί γιόρταζαν την Ημέρα του Γαλατίν, μια λέξη που σήμαινε «εραστής των γυναικών». Η ακουστική ομοιότητα του ονόματος πιθανότατα συνέβαλε στη σύγχυση και στη σύνδεσή της με τον Άγιο Βαλεντίνο.
Ο Σαίξπηρ και η Hallmark
Με την πάροδο των αιώνων, η γιορτή απέκτησε πιο ρομαντικό χαρακτήρα. Ποιητές και συγγραφείς, όπως ο Τζέφρι Τσόσερ και ο Ουίλιαμ Σαίξπηρ, συνέβαλαν στη ρομαντικοποίησή της, ενισχύοντας τη δημοτικότητά της στη Βρετανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Κατά τον Μεσαίωνα, χειροποίητες χάρτινες κάρτες έγιναν το κυρίαρχο σύμβολο της ημέρας.
Η παράδοση μεταφέρθηκε αργότερα στην Αμερική, όταν η Βιομηχανική Επανάσταση επέτρεψε τη μαζική παραγωγή καρτών τον 19ο αιώνα. Το 1913, η εταιρεία Hallmark Cards στο Κάνσας Σίτι ξεκίνησε να παράγει μαζικά κάρτες για την Ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου. Έκτοτε, ο Φεβρουάριος δεν είναι πια ο ίδιος.
