Μπορεί η Ελλάδα να διαδραματίσει ρόλο στην παγκόσμια αγορά των ψηφιακών τεχνολογιών, ιδίως όσο αφορά στην αξιοποίηση των νέων «γενιών» της τεχνητής νοημοσύνης; Πρόκειται για μία συζήτηση που είναι αρκετά έντονη την τελευταία διετία και ήταν και ένα από τα θέματα που απασχόλησαν όσους και όσες βρέθηκαν μεταξύ 27-29 Μαϊου στα Panathenea 2026, ένα φεστιβάλ καινοτομίας, το οποίο μόλις στη δεύτερη χρονιά του πέτυχε να προσελκύσει διεθνούς εμβέλειας ομιλητές και παρευρισκόμενους.
Ένα από τα highlights του φετινού φεστιβάλ ήταν η ανακοίνωση της συνεργασίας της ελληνική κυβέρνησης με την ElevenLabs, μία από τις δύο κορυφαίες ευρωπαϊκές εταιρείες στο χώρο του ΑΙ.
Η ανακοίνωση έγινε από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, ο οποίος βρέθηκε στη σκηνή των Panathenea με τον διευθύνοντα σύμβουλο της ElevenLabs, Mati Staniszewski. Το μνημόνιο συνεργασίας ην αξιοποίηση της τεχνολογίας της ElevenLabs στην πύλη Gov.gr, στον τουρισμό και στη διατήρηση τοπικών διαλέκτων και ιδιωμάτων της Ελλάδας.
Σε ό,τι αφορά το Gov.gr, στόχος είναι να εμπλουτιστούν με φωνητικές λειτουργίες ψηφιοποιημένες υπηρεσίες, ειδικά υπηρεσίες που χρησιμοποιούνται ευρύτατα από τους πολίτες, διευκολύνοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο την ισότιμη πρόσβαση και εξυπηρέτηση όλων των χρηστών. Σε δεύτερη φάση θα διερευνηθεί η δυνατότητα φωνητικής διεπαφής, που θα επιτρέπει στους πολίτες να δίνουν φωνητικές εντολές ή να θέτουν προφορικά ερωτήσεις.
Ως προς τον τουρισμό, η τεχνολογία της ElevenLabs προβλέπεται να ενσωματωθεί στην πύλη VisitGreece, να συμβάλλει στην παροχή πληροφόρησης και ξεναγήσεων σε επισκέπτες μουσείων και αρχαιολογικών χώρων, και να βοηθήσει στην ανάδειξη λιγότερο προβεβλημένων προορισμών.
Σχετικά με τη διαφύλαξη του γλωσσικού πλούτου της χώρας μας, θα δημιουργηθεί μία πιλοτική ψηφιακή βιβλιοθήκη τοπικών φωνών και διαλέκτων, σε συνεργασία με το ερευνητικό κέντρο «Αθηνά» και το Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου. Σε πρώτη φάση θα ηχογραφηθεί ο φυσικός λόγος ομιλητών διακριτών διαλέκτων ώστε να χρησιμοποιηθεί ως βάση για τη δημιουργία ψηφιακής φωνής. Πρακτικά, ο στόχος είναι να μπορεί κάποιος ακόμη και αν μιλά την κρητική διάλεκτο να μπορεί να επικοινωνήσει με τις γνωστές εφαρμογές ΑΙ.
Η ανάγκη για ευρωπαϊκό ΑΙ «κολοσσό»
Ουσιαστικά με τη συμφωνία με την ElevenLabs αλλά και με εκείνη με τη Mistral, το έτερο μεγάλο «όνομα» όσον αφορά τις εταιρείες ΑΙ με έδρα την Ευρώπη, η Ελλάδα επιδιώκει να παίξει σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση του οικοσυστήματος τεχνητής νοημοσύνης στη Γηραιά Ήπειρο.
Ο Pharos, το AI Factory που πρόκειται να λειτουργήσει αλλά και το ΑΙ Gigafactory, το οποίο αν γίνει αποδεκτή η ελληνο-ιταλική πρόταση θα δημιουργηθεί στη δυτική Μακεδονία στο νέο mega data center της ΔΕΗ, αποτελούν επιπλέον παράγοντες που μπορούν να βοηθήσουν σε αυτή την προσπάθεια.
Το πρόβλημα, όμως, δεν είναι μόνο ελληνικό αλλά και ευρωπαϊκό. Είναι χαρακτηριστικό αυτό που ανέφερε ο Ιωάννης Αντώνογλου, συν-ιδρυτής και γενικός διευθυντής τεχνολογίας (CTO) της Reflektion AI, στο περιθώριο των Panathenea. «Η Ευρώπη πρέπει να αποκτήσει τη δική της μεγάλη εταιρεία στο ΑΙ αλλά θα πρέπει να είναι ευρωπαϊκή» εννοώντας ότι θα πρέπει να είναι μία διακρατική προσπάθεια. Κάτι που στην Ευρώπη έχει γίνει ουσιαστικά μόνο στην περίπτωση της Airbus.
Επιπλέον, η Ελλάδα δεν είναι ένας από τους μεγάλους κόμβους καινοτομίας όπου τείνουν να συγκεντρώνονται οι καινοτόμες εταιρείες και το οικοσύστημα που σχετίζεται με την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης. Αυτό ανέφερε, μιλώντας στους Έλληνες δημοσιογράφους, ο Αναστάσης Γερμανίδης, συν-ιδρυτής της Runway ΑΙ, σπεύδοντας πάντως να επισημάνει ότι το οικοσύστημα καινοτομίας στην Ελλάδα έχει αναπτυχθεί με εντυπωσιακούς ρυθμούς.
I. Αντώνογλου (Reflektion AI) – Αν. Γερμανίδης (Runway)
CNN_GREECE
Το ανθρώπινο δυναμικό και το physical AI
Το μεγάλο ατού της Ελλάδας πάντως παραμένει το ανθρώπινο δυναμικό. Ο κ. Αντώνογλου και ο κ. Γερμανίδης αποτελούν άλλωστε χαρακτηριστικά παραδείγματα Ελλήνων που μεγάλωσαν και σπούδασαν στην Ελλάδα, έφυγαν στο εξωτερικό και κατέληξαν να δημιουργήσουν κορυφαίες εταιρείες.
Η Reflektion AI, η οποία ιδρύθηκε από στελέχη προερχόμενα από την Google DeepMind όπως ο κ. Αντώνογλου, αναπτύσσει «ανοικτά» ΑΙ μοντέλα, τα οποία ένας οργανισμός ή μία κυβέρνηση να αξιοποιήσουν προκειμένου να δημιουργήσουν τις δικές τους εφαρμογές ή πλατφόρμες τεχνητής νοημοσύνης χωρίς να βασίζονται σε πλατφόρμες όπως αυτές της OpenAI, της Google ή της Anthropic. Η αποτίμηση της Reflektion AI, για την ανάπτυξη της τεχνολογίας της οποίας υπεύθυνος είναι ο κ. Αντώνογλου, έχει φθάσει στα 25 δισ. δολάρια (!) με τη συνολική χρηματοδότηση να είναι στα 4 δισ. δολάρια.
Αντίστοιχα, η Runway του κ. Γερμανίδη ξεκίνησε από τη δημιουργία πλατφορμών για την ταχεία δημιουργία video με τη βοήθεια του ΑΙ έχοντας φθάσει να έχει πελάτες τα μεγαλύτερα κινηματογραφικά studio του κόσμου και όχι μόνο, ενώ η αποτίμηση αγγίζει τα 5 δισ. δολάρια. Όμως, το επόμενο βήμα δείχνει να έχει μεγαλύτερο ενδιαφέρον καθώς η Runway αναπτύσσει τεχνολογία για την ταχεία δημιουργία video περιεχομένου που θα χρησιμοποιήσει για την εκπαίδευση ρομπότ!
Γενικότερα, η ρομποτική δείχνει να είναι το επόμενο μεγάλο στοίχημα στο χώρο των ψηφιακών τεχνολογιών. Και εκεί η Ελλάδα έχει αρκετά ατού που μπορεί να αξιοποιήσει προκειμένου να αποκτήσει τη δική της θέση καθώς υπάρχουν αρκετές εταιρείες που ξεκίνησαν από την Ελλάδα ή έχουν Έλληνες ιδρυτές.
Όπως, για παράδειγμα, η Acumino του Μηνά Λιαροπάκη που δημιουργεί λύσεις που θα βοηθήσουν στην ταχεία παραγωγή ρομπότ. Το αποκαλούμενο physical AI αποτελεί έναν τομέα που συγκεντρώνει μεγάλο ενδιαφέρον παγκοσμίως και είναι αξιοσημείωτο ότι η Acumino φέρνει ουσιαστικά την έδρα της στην Αθήνα, εκτιμώντας ότι η Ελλάδα έχει τις δυνατότητες να υποστηρίξει το αρκετά φιλόδοξο εγχείρημα της.
